وبـنوش ( حسن ملائی شاعر )

شعر - ادبیات داستانی و نمایشنامه -  فلسفه - سینما - نقاشی - موسیقی

مهمترين روانكاوان و متفكريني كه در رابطه با « مرگ » تحقيق كرده اند

دوشنبه ششم مهر ۱۴۰۵
حسن ملائی شاعر

البته منظور من ، متفکران و روان‌کاوانی است که مرگ، ترس از مرگ، آگاهی از فناپذیری و تأثیر اندیشهٔ مرگ بر رفتار انسان را جدی بررسی کرده‌اند، كه چند جریان اصلی داریم. بعضی مستقیماً روان‌کاو بوده‌اند و بعضی فیلسوف یا روان‌شناس‌اند.

روان‌کاوان و روان‌شناسان

  1. زیگموند فروید (Sigmund Freud)
  2. اتو رانک (Otto Rank)
  3. ملانی کلاین (Melanie Klein)
  4. ارنست بکر (Ernest Becker)
  5. اروین د. یالوم (Irvin D. Yalom)

فیلسوفان و متفکران اگزیستانسیال

  1. مارتین هایدگر (Martin Heidegger)
    در هستی و زمان، مرگ صرفاً حادثه‌ای در پایان زندگی نیست؛ آگاهی از امکان مرگ، شیوهٔ بودن انسان را شکل می‌دهد.
  2. سورن کی‌یرکگور (Søren Kierkegaard)
    در آثاری مانند بیماری به سوی مرگ، مرگ را با اضطراب، ناامیدی، خودبودن و نسبت انسان با خویشتن پیوند می‌دهد.
  3. فریدریش نیچه (Friedrich Nietzsche)
    مرگ و فنا در قلب پرسش‌های او دربارهٔ زندگی، جاودانگی، بازگشت ابدی و آری‌گویی به زندگی قرار دارند.
  4. آلبر کامو (Albert Camus)
    اگر زندگی فانی و فاقد معنای تضمین‌شده است، چرا باید زندگی کرد؟
  5. ژان پل سارتر (Jean-Paul Sartre)
    مرگ، آزادی و امکان‌های انسان را در چارچوب اگزیستانسیالیسم بررسی می‌کند؛ به‌خصوص اینکه مرگ چگونه افق پروژه‌ها و آزادی انسان را محدود می‌کند.

روان‌شناسی تجربی مدرن

  1. Sheldon Solomon، Jeff Greenberg و Tom Pyszczynski
    این سه نفر نظریهٔ Terror Management Theory (TMT) را توسعه دادند؛ یکی از مهم‌ترین شاخه‌های روان‌شناسی تجربی دربارهٔ اثر آگاهی از مرگ بر رفتار انسان. این جریان مستقیماً از ایده‌های ارنست بکر الهام گرفته است.

اگر بخواهم آنها را برای «اندیشهٔ مرگ در انسان» دسته‌بندی کنم:

متفکر

پرسش اصلی

فروید

آیا در روان انسان سائقِ مرگ وجود دارد؟

اتو رانک

چرا آگاهی از مرگ این‌قدر اضطراب‌آفرین است؟

ملانی کلاین

اضطراب‌های ویرانگر و مرگ چگونه در روان اولیه شکل می‌گیرند؟

ارنست بکر

آیا بسیاری از رفتارهای انسان راهی برای انکار مرگ‌اند؟

یالوم

اضطراب مرگ چگونه وارد زندگی روزمره و روان‌درمانی می‌شود؟

هایدگر

آگاهی از مرگ چگونه شیوهٔ «بودن» انسان را تغییر می‌دهد؟

کی‌یرکگور

مرگ، ناامیدی و رابطهٔ انسان با خویشتن چه نسبتی دارند؟

نیچه

چگونه می‌توان در برابر فناپذیری، «آری» به زندگی گفت؟

کامو

اگر مرگ و پوچی قطعی‌اند، مسئلهٔ زندگی چیست؟

Solomon / Greenberg / Pyszczynski

یادآوری مرگ چگونه رفتار و باورهای انسان را تغییر می‌دهد؟